Oleh Muhaimi bin Suhaili

Alamat emel ini dilindungi dari Spambot. Anda perlu hidupkan JavaScript untuk melihatnya.

Jabatan Pengajian Melayu

IPG Kampus Raja Melewar

Seremban, Negeri Sembilan.

ABSTRAK

Kajian kes ini bertujuan untuk menyiasat kesan intervensi senaman aerobik, khususnya jogging, terhadap dinamika berat badan individu yang sedang menjalani ibadah berpuasa. Metodologi kajian melibatkan pemantauan berat badan harian secara longitudinal sepanjang bulan Mac 2025 dengan fokus kepada perbezaan berat selepas sahur dan sebelum berbuka. Dapatan kajian menunjukkan bahawa berat badan permulaan subjek berada pada paras 60.0 kg. Penurunan paling signifikan direkodkan semasa fasa intensif, di mana aktiviti jogging secara berturut-turut menghasilkan perbezaan berat harian sehingga 2.6 kg dalam satu sesi. Berat badan terendah yang dicapai ialah 54.0 kg pada 26 Mac 2025. Walau bagaimanapun, hasil kajian juga mendapati berlakunya kesan rebound apabila aktiviti fizikal dihentikan pada akhir tempoh kajian, di mana berat badan meningkat semula ke paras 58.0 kg. Kesimpulannya, jogging merupakan pemboleh ubah kritikal dalam memacu penurunan berat badan semasa berpuasa, namun konsistensi adalah kunci utama bagi mengekalkan kestabilan berat badan jangka panjang.

1.0 Pengenalan

Pengurusan berat badan merupakan satu proses fisiologi yang kompleks, terutamanya apabila melibatkan perubahan drastik dalam rutin pemakanan harian seperti ibadah berpuasa. Berpuasa secara semula jadi mewujudkan keadaan defisit kalori, namun tanpa aktiviti fizikal yang terancang, kadar metabolisme badan berisiko menjadi statik sehingga menyebabkan penurunan berat badan yang sangat minima. Kajian kes ini dijalankan sepanjang bulan Mac 2025 untuk memerhati bagaimana integrasi senaman aerobik, khususnya jogging, mempengaruhi profil berat badan individu yang sedang menjalani rutin puasa. Data awal pada 4 Mac 2025 menunjukkan berat badan subjek berada pada tahap 60.0 kg. Melalui pemantauan harian yang teliti, kajian ini mendokumentasikan turun naik berat badan bermula daripada fasa tanpa senaman sehingga ke fasa senaman intensif bagi mengenal pasti pola keberkesanan pembakaran tenaga.

2.0 Kajian Literatur

Menurut American College of Sports Medicine (2018), senaman aerobik yang dilakukan dalam keadaan perut kosong atau fasted state mempunyai potensi yang lebih tinggi untuk meningkatkan oksidasi lemak berbanding senaman dalam keadaan kenyang. Hal ini selari dengan kajian Hall et al. (2012) yang menyatakan bahawa imbangan tenaga dipengaruhi secara drastik oleh aktiviti fizikal intensif yang mampu mengubah simpanan glikogen dan kandungan air dalam badan. Di samping itu, literatur sains sukan juga sering menekankan tentang fenomena metabolic adaptation, di mana penurunan berat badan yang terlalu cepat tanpa senaman yang konsisten boleh menyebabkan berat badan meningkat semula atau rebound apabila aktiviti fizikal dihentikan. Justeru, tinjauan literatur ini menyokong hipotesis bahawa jogging sebelum berbuka mampu memberikan impak penurunan berat badan yang signifikan melalui peningkatan penggunaan tenaga simpanan dalam keadaan ketiadaan glukosa darah yang baru.

3.0 Pernyataan Masalah dan Objektif

Masalah utama yang dikenal pasti dalam kajian ini adalah ketidakkonsistenan penurunan berat badan apabila hanya bergantung kepada rutin puasa semata-mata tanpa aktiviti fizikal tambahan. Hal ini disokong oleh teori yang menyatakan bahawa badan manusia cenderung untuk menyesuaikan kadar metabolisme basal kepada tahap yang lebih rendah semasa kekurangan pengambilan makanan (metabolic adaptation). 

Oleh itu, objektif utama kajian ini adalah untuk:

1. menganalisis perbezaan berat badan harian antara hari yang melibatkan aktiviti jogging dan hari tanpa aktiviti fizikal,
2. menilai trend penurunan berat badan melalui fasa senaman berturut-turut, dan
3. memerhati kesan pemberhentian aktiviti fizikal terhadap kestabilan berat badan pada akhir tempoh kajian.

4.0 Metodologi

Kajian ini menggunakan reka bentuk kajian kes pemerhatian (observational case study) yang dijalankan secara harian dari 4 Mac hingga 30 Mac 2025. Prosedur pengumpulan data melibatkan penggunaan alat penimbang digital bagi merekodkan dua pemboleh ubah utama iaitu berat badan selepas sahur sebagai berat asas dan berat badan sebelum berbuka sebagai berat akhir harian. Perbezaan berat bersih dihitung secara harian untuk melihat impak langsung aktiviti fizikal. Subjek melakukan aktiviti jogging secara rawak pada awalnya sebelum memasuki fasa intensif yang lebih berjadual. Semua data dicatatkan secara manual ke dalam jadual log pemantauan yang merangkumi tarikh, catatan berat, dan status aktiviti fizikal.

5.0 Analisis Data dan Perbincangan

Hasil analisis data menunjukkan satu korelasi yang sangat kuat antara aktiviti jogging dengan penurunan berat badan yang drastik. Pada fasa awal antara 4 Mac hingga 16 Mac, berat badan subjek kekal tinggi dalam julat 59.1 kg hingga 60.0 kg disebabkan oleh kekerapan senaman yang sangat rendah. Perubahan ketara mula dikesan apabila subjek memasuki fasa intensif pada 17 Mac hingga 21 Mac dengan melakukan jogging selama lima hari berturut-turut. Pada 17 Mac, aktiviti jogging menghasilkan penurunan berat harian yang paling signifikan iaitu sebanyak 2.6 kg, di mana berat badan menjunam daripada 59.1 kg kepada 56.5 kg dalam tempoh satu hari. Trend ini sejajar dengan pandangan Hall et al. (2012) dalam The Lancet yang menyatakan bahawa perubahan berat badan jangka pendek sering dipengaruhi oleh fluktuasi air badan dan simpanan glikogen yang dibakar semasa senaman intensif.

Dinamika berat badan terus menunjukkan penurunan sehingga mencapai tahap terendah sebelum berbuka iaitu 54.0 kg pada 26 Mac hasil daripada keberkesanan aktiviti jogging yang dilakukan secara berterusan. Walau bagaimanapun, satu pemerhatian penting telah direkodkan pada akhir bulan Mac 2025. Apabila aktiviti jogging dihentikan sepenuhnya dari 27 Mac hingga 30 Mac, berat badan selepas sahur menunjukkan trend kenaikan semula (rebound) daripada 55.3 kg kepada 58.0 kg. Fenomena ini mengukuhkan teori daripada American College of Sports Medicine (2018) bahawa pengekalan berat badan memerlukan imbangan tenaga yang konsisten, dan penghentian aktiviti fizikal secara mendadak boleh menyebabkan pengumpulan semula cecair badan dan simpanan tenaga.

6.0 Kesimpulan dan Cadangan

Kajian ini merumuskan bahawa aktiviti jogging merupakan pemangkin utama kepada penurunan berat badan yang berkesan bagi subjek sepanjang bulan Mac 2025. Perbandingan antara hari jogging dan hari tanpa jogging menunjukkan perbezaan berat badan yang sangat besar, dengan rekod penurunan sehingga 2.6 kg dalam satu sesi. Walau bagaimanapun, kajian ini juga membuktikan bahawa penurunan tersebut bersifat sementara sekiranya tidak disertakan dengan konsistensi jangka panjang, seperti yang dilihat pada kenaikan berat badan di akhir tempoh kajian. Bagi cadangan masa hadapan, subjek disarankan untuk mengekalkan kekerapan senaman sekurang-kurangnya tiga kali seminggu bagi mengelakkan kesan rebound. Selain itu, pemantauan pengambilan nutrisi dan hidrasi yang lebih terperinci perlu dilakukan bagi memastikan penurunan berat badan yang dicapai adalah berkualiti dan sihat.

7.0 Rujukan

American College of Sports Medicine. (2018). ACSM's Guidelines for Exercise Testing and Prescription. Wolters Kluwer.

Hall, K. D., et al. (2012). Energy balance and its components: Implications for body weight regulation. The American Journal of Clinical Nutrition, 95(4), 989-994.

Laporan Data Pemantauan Berat Badan Mac 2025. (2025). Jadual Log Harian Mac 2025.

8.0 LAMPIRAN: NARATIF DATA MENTAH KAJIAN

Berdasarkan Jadual Log Harian Mac 2025, pemantauan yang merangkumi tarikh, catatan berat, dan status aktiviti fizikal, berikut ialah catatan naratif tersebut. Data mentah bagi kajian ini telah direkodkan bermula pada minggu pertama Mac 2025 yang memperlihatkan fasa statik. Pada 4 Mac 2025, berat badan asas subjek dicatatkan pada 60.0 kg dan sedikit menurun kepada 59.2 kg pada keesokan harinya tanpa sebarang aktiviti fizikal. Walau bagaimanapun, berat badan menunjukkan peningkatan semula kepada 59.8 kg pada 6 Mac 2025. Terdapat beberapa sela masa antara 7 hingga 9 Mac di mana berat badan tidak dicatatkan, namun status aktiviti kekal pasif tanpa jogging.

Transisi kepada fasa aktif bermula pada 10 Mac 2025, iaitu intervensi jogging pertama kali direkodkan. Pada hari tersebut, berat badan selepas sahur adalah 59.4 kg dan menjunam kepada 58.1 kg sebelum berbuka, mencatatkan perbezaan sebanyak 1.3 kg. Pola ini diikuti dengan penurunan berat asas kepada 59.2 kg pada 11 Mac sebelum meningkat semula kepada 59.7 kg pada 12 Mac apabila aktiviti fizikal dihentikan. Pada 13 Mac, aktiviti jogging kembali dilakukan dan berjaya menghasilkan penurunan sebanyak 0.8 kg.

Kemuncak dinamika data berlaku dalam lingkungan 17 Mac hingga 21 Mac 2025. Pada 17 Mac, subjek mencatatkan berat sahur 59.1 kg dan selepas sesi jogging intensif, berat badan menjunam kepada 56.5 kg, mewujudkan jurang perbezaan harian terbesar iaitu 2.6 kg. Keberkesanan ini diteruskan pada 18 Mac (58.0 kg kepada 55.5 kg) dan 20 Mac (57.1 kg kepada 55.0 kg dengan perbezaan 2.1 kg). Menjelang 21 Mac, berat badan asas subjek telah berjaya dikurangkan kepada 56.2 kg dengan catatan berat sebelum berbuka pada tahap 54.3 kg.

Pada fasa akhir, iaitu antara 22 hingga 26 Mac, subjek mencatatkan berat badan terendah dalam keseluruhan tempoh kajian iaitu 54.0 kg pada 26 Mac hasil daripada aktiviti jogging yang konsisten sebelumnya. Walau bagaimanapun, data penutup pada 30 Mac 2025 memberikan petunjuk penting mengenai kesan pemberhentian senaman. Tanpa aktiviti jogging pada hari-hari terakhir, berat badan selepas sahur didapati meningkat semula secara mendadak kepada 58.0 kg, sekali gus mengukuhkan dapatan bahawa berat badan individu ini sangat dipengaruhi oleh kekerapan aktiviti aerobik harian.

*****